De Verlichting
De schrijver en filosoof Jean-Jacques Rousseau (1712-1778) stond aan de wieg van de Verlichting, maar ook van de Romantiek. Het was een op het gevoel berustende levensbeschouwig. Publicaties van Rousseau waren o.a. Discours sur les sciences et les arts (1750) en Discours sur l inégalité (1754). Geluk en redelijkheid zijn het doel van de menselijke ontwikkeling - ideaal is de terugkeer naar de natuurstaat, waarin een gelijkheid van recht voor allen heerst.
In zijn Contract Social (1762) leerde hij, dat in elke goed ingerichte staat de eigelijke souverein de gemeenschappelijke wil van het volk is. Het waren o.a. deze theorieën, die ten grondslag lagen aan de Franse Revolutie in 1789. De zeer slechte finaciële positie va het land dwong Koning Lodewijk XV1 om de Staten-Generaal bijeen te roepen, wat sinds 1614 niet meer was gebeurd. De 'derde stand' verkreeg de meerderheid en vormde op 17 Juni 1789 een Nationale Vergadering. Het ontslag van de minister van financiën Necker, die verregaande bezuinigingen wilde uitvoeren, leidde op 14 Juli 1789 tot de bestorming van de Bastille.
Het volk had honger en hoever de monarchie verwijderd was van het volk bleek wel uit de bekende uitspraak van de koningin Marie-Antoinette: als ze geen brood hebben, laat ze dan cake eten.
Op 4 Augustus werden de feodale rechten afgeschaft en op 27 Augustus werd de Verklaring van de Rechten van de Mens uitgevaardigd en in September de secularisering van kerkelijk bezit. Dit betekent, dat kerkelijke goederen en instellingen overgenomen worden door de staat.
Op 10 Augustus 1792 bestormden de radicale Jacobijnen, een beweging, die ervan overtuigd was dat de monarchie moest vallen, de Tuileriën. De koning werd geschorst en het koningschap afgeschaft.
Op 21 Januari 1793 werd de koning en later ook de koningin Marie-Antoinette onthoofd door de guillotine.
Behalve de Jacobijnen had je ook de beweging van de meer gematigde Girondijne, die zich aanvankelijk verzetten tegen het ombrengen van de adel door de guillotine.
Na de moord op Marat, een radicale Jacobijn, ontstond het Schrikbewind van Robespierre, die tenslotte ( boontje komt om zijn loontje) zelf in 1794 onthoofd werd.
In 1795 kwam de nieuwe grondwet tot stand. Dit was de periode van het Directoire. Napoleon Bonarparte maakte hier een eind aan door de instelling van het Consulaat in 1799. Hiermee kwam een eind het revolutionaire tijdvak. De monarchie was afgeschaft, maar Napoleon kroonde zichzelf tot keizer. Conclusie: l' histoire se repète!